{"id":18467,"date":"2025-08-12T09:15:28","date_gmt":"2025-08-12T07:15:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18467"},"modified":"2025-08-12T09:15:28","modified_gmt":"2025-08-12T07:15:28","slug":"poezie-van-nu-127-de-onderkant-van-anna-enquist","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18467","title":{"rendered":"Po\u00ebzie van nu 127: &#8216;De onderkant&#8217; van Anna Enquist"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-17702\" src=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Enquist-onderkant.jpg\" alt=\"\" width=\"536\" height=\"840\" srcset=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Enquist-onderkant.jpg 536w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Enquist-onderkant-191x300.jpg 191w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/Enquist-onderkant-96x150.jpg 96w\" sizes=\"auto, (max-width: 536px) 100vw, 536px\" \/><\/p>\n<p><strong><em><i>Mario Molegraaf belicht in deze rubriek recent verschenen bundels van Nederlandse en Vlaamse dichters. Deze keer schrijft hij over <\/i><\/em>De onderkant <em><i>van Anna Enquist:<\/i><\/em><\/strong><\/p>\n<p>Anna Enquist is sinds haar dichterlijk debuut uit 1991 altijd overduidelijk geweest. Ook in bundel nummer tien, <em><i>De onderkant<\/i><\/em>, ligt het er allemaal dik bovenop. \u2018Verval\u2019 heet de eerste afdeling. Die opent met een reeks \u2018Teloorgang\u2019. Geen verrassing dus dat het onderwerp van de schrijfster \u2013 jaargang 1945 \u2013 de ouderdom is, de tijd om te stoppen met wat ze ook weer zonder omwegen \u2018dat bloemrijke gelul\u2019 noemt. De zintuigen slijten, of zoals zij het met een ietwat lukraak enjambement formuleert: \u2018Ze zullen je toenemend laten stikken, een\/ voor een.\u2019 Minder goede ogen: \u2018ter hoogte van de hoornvliezen een tremolo\u2019. De neus \u2018die er het eerste bij is \u2013 wiegschimmel,\/ moedermelk \u2013 is ook het eerste uitgepraat\u2019. Op een kwade dag kunnen we allemaal over dat uitpraten meepraten.<\/p>\n<p>Alleen is er, grote troost, \u2018een schatkamer,\/ daarbinnen\u2019. De dichteres beschikt nog altijd over haar innerlijke ogen, haar innerlijke geurenarsenaal en vooral haar innerlijke oren die toegang bieden tot \u2018het eindeloze lied dat in jou klinkt\u2019. Muziek is, als altijd bij Anna Enquist, een belangrijk onderwerp. Deze keer is het vooral doodsmuziek, verheven genoeg. Maar ze laat ook de andere kant van de ouderdom zien, het grote mopperen over kleine dingen, bijvoorbeeld over de kassamevrouw die het waagt fijne dag, fijne avond, fijn weekend te zeggen.<\/p>\n<p>In het gedicht \u2018Paniek\u2019 gaat het over het bejaardenleed dat computer heet: \u2018Ze zetten je klem met hun inlogcodes,\/ hun wachtwoorden\u2019. Oude vrouw in nieuwe tijd, slachtoffer van \u2018de volgenden, de komenden.\/ Ze zijn de dreigers die je naar de afvoer\/ duwen. Ze hebben het grootste gelijk\u2019. Gedichten richting afvoer. Ze zegt het in allerlei toonaarden, meestal wat minder cru: \u2018Hier is de laatste haven\u2019.<\/p>\n<p>Een bundel lang afscheid nemen. In het slotgedicht, het slotgedicht van dit boek en misschien van haar hele oeuvre, vraagt ze zich af wat ze met haar vijfhonderd gedichten en tien bundels wilde. \u2018De onderkant. Die is eng en wreed. Onthutsende gedachten. Die moeten op papier\u2019. Maar dan wel op de Anna Enquist-manier: overduidelijk.<\/p>\n<p>Mario Molegraaf<\/p>\n<p><strong><em>De onderkant<\/em>, Uitgeverij De Arbeiderspers, paperback, 64 pag., \u20ac 19,99<\/strong><br \/>\n<strong>ISBN: 9789029553834<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mario Molegraaf belicht in deze rubriek recent verschenen bundels van Nederlandse en Vlaamse dichters. Deze keer schrijft hij over De onderkant van Anna Enquist: Anna Enquist is sinds haar dichterlijk debuut uit 1991 altijd overduidelijk geweest. &hellip; <a href=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18467\" class=\"more-link\">Verder lezen <span class=\"screen-reader-text\">Po\u00ebzie van nu 127: &#8216;De onderkant&#8217; van Anna Enquist<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":17702,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-18467","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18467"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18467\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18468,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18467\/revisions\/18468"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17702"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}