{"id":18250,"date":"2025-07-27T09:35:05","date_gmt":"2025-07-27T07:35:05","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18250"},"modified":"2025-07-27T09:35:05","modified_gmt":"2025-07-27T07:35:05","slug":"uit-het-nlm-archief-galante-juffers-gearresteerd-te-brussel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18250","title":{"rendered":"Uit het NLM-archief: Galante Juffers gearresteerd te Brussel&#8230;"},"content":{"rendered":"<p><em>Sinds 1983 verschijnt het\u00a0<a href=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/?page_id=338\"><strong><b>Nieuw Letterkundig Magazijn<\/b><\/strong><\/a>, het halfjaarlijkse tijdschrift van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde. Het blad bevat literaire en historische bijdragen van een \u2013minder of meer\u2013 licht wetenschappelijk karakter, waarbij de nadruk ligt op de Nederlandse literatuur. Vanaf 2021 is de naam veranderd in\u00a0<\/em>Accolade<em>, en heeft het tijdschrift een nieuwe vormgeving gekregen.\u00a0 Er verschijnt nu jaarlijks \u00e9\u00e9n nummer op papier.<\/em><\/p>\n<p><em>De jaargangen 1 t\/m 33 van het NLM zijn al gedigitaliseerd en op de\u00a0<a href=\"http:\/\/www.dbnl.org\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><strong><b>DBNL<\/b><\/strong><\/a> terug te vinden. Om hier nog eens de aandacht op te vestigen duiken de redacteuren van Accolade regelmatig in het rijke archief van het tijdschrift om er een bijzonder artikel uit te lichten. Dit keer kiest Rietje van Vliet &#8216;Galante Juffers gearresteerd te Brussel&#8230;&#8217; van Marcus de Schepper:<\/em><\/p>\n<p>Marcus de Schepper schreef in de derde jaargang van het <strong><a href=\"https:\/\/www.dbnl.org\/tekst\/_nie012198501_01\/_nie012198501_01_0009.php\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><em><u><i>Nieuw Letterkundig Magazijn<\/i><\/u><\/em><\/a><\/strong>\u00a0(1985) een artikel over de roman <em><i>De galante juffers, of het Wederzydsch vertrouwen<\/i><\/em>\u00a0(Amsterdam 1685). Voor kenners van de vroegmoderne tijd zegt het woordje \u2018galante\u2019 al genoeg en zeker \u2018galante juffers\u2019 belooft de nodige ondeugendheden. De schrijver \u2013 of was het uitgever? \u2013 van de roman onderstreepte het sleutelgatgehalte bovendien door er n\u00f3g een ondertitel aan toe te voegen: <em><i>Waare geschiedenis<\/i><\/em>. De mededeling dat de tekst uit het Frans is vertaald, maakt het geheel nog spannender. Want ook in de zeventiende eeuw vond men dat alles wat Frans is, pikant is.<\/p>\n<p>In de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag en de Amsterdamse Universiteitsbibliotheek was het romannetje zoek, had de <strong><a href=\"https:\/\/www.dbnl.org\/tekst\/_nie012198401_01\/_nie012198401_01_0021.php?q=\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><u>Leidse boekhistoricus Bert van Selm het jaar daarvoor<\/u><\/a><\/strong>\u00a0geschreven; en in Leiden was het exemplaar onvolledig. Dat hielp niet mee voor een spoedige voltooiing van de bibliografie van het Nederlandstalig narratief fictioneel proza.<\/p>\n<p>Gelukkig had de Koninklijke Bibliotheek in Brussel een exemplaar, zo meldt De Schepper, die zijn sporen heeft verdiend bij de Bibliografie van de Nederlandse Taal- en Literatuurwetenschap (BNTL). Hij stond en staat bekend als verwoed verzamelaar, bibliograaf en professionele speurder binnen de Brusselse KB. \u2018Ik was, zoals mijn Nederlandse collega\u2019s zeiden, \u201ceen inwonend instituut\u201d\u2019, zei hij tegen de interviewers van het <strong><a href=\"https:\/\/alum.kuleuven.be\/germaanse\/archief-alumni-germaanse\/mededelingenblad\/portretten-van-germanisten\/mededelingenblad-van-de-leuvense-germanisten-jaargang-31-2018-nr-1-1\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><em><u><i>Mededelingenblad van de Leuvense Germanisten<\/i><\/u><\/em><\/a><\/strong>\u00a0(2018).<\/p>\n<p>Het artikel van De Schepper is overduidelijk geschreven in het tijdperk dat bibliografen zich nog zonder internet en zonder gedigitaliseerde databanken moesten behelpen. Hij meldt veel gegevens die je tegenwoordig zo van het web plukt. Zoals de titel van het Franse origineel: <em><i>Les dames galantes<\/i><\/em>\u00a0van ene Raymond Poisson, dat vanaf 1685 diverse edities beleefde, alles gedrukt en uitgegeven door de Amsterdamse boekverkoper Jean Pauli (met wie volgens mejuffrouw Van Eeghen vermoedelijk de in Franeker geboren Johannes Pauli is bedoeld).<\/p>\n<p>Het gaat over twee jeugdvriendinnen die elkaar lang niet hebben gezien. Ze vertellen elkaar hun ongelukkige levensloop. Tussendoor worden weer andere verhalen verteld, brieven geciteerd en liefdesgedichten geschreven. Het Brusselse exemplaar van de <em><i>Galante juffers<\/i><\/em>\u00a0maakt deel uit van de collectie van 70.000 banden van de Gentse bibliofiel Karel van Hulthem, waar de Belgische overheid in 1836 bijna haar hele letterenbudget aan heeft gespendeerd.<\/p>\n<p>Opvallend: de <strong><a href=\"https:\/\/data.cerl.org\/stcn\/126180369\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><u>Short Title Catalogue Netherlands<\/u><\/a>\u00a0<\/strong>(STCN) meldt nog altijd alleen het bestaan van het Leidse exemplaar. Alsof het artikel van De Schepper niet geschreven is&#8230;<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.dbnl.org\/tekst\/_nie012198501_01\/_nie012198501_01_0009.php\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><strong>Lees hier<\/strong><\/a> &#8216;Galante Juffers gearresteerd te Brussel&#8230;&#8217; van Marcus de Schepper.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-6434\" src=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo.jpg\" alt=\"\" width=\"1400\" height=\"836\" srcset=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo.jpg 1400w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo-150x90.jpg 150w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo-300x179.jpg 300w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo-768x459.jpg 768w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/NLM-logo-1024x611.jpg 1024w\" sizes=\"auto, (max-width: 1400px) 100vw, 1400px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sinds 1983 verschijnt het\u00a0Nieuw Letterkundig Magazijn, het halfjaarlijkse tijdschrift van de Maatschappij der Nederlandse Letterkunde. Het blad bevat literaire en historische bijdragen van een \u2013minder of meer\u2013 licht wetenschappelijk karakter, waarbij de nadruk ligt op de &hellip; <a href=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=18250\" class=\"more-link\">Verder lezen <span class=\"screen-reader-text\">Uit het NLM-archief: Galante Juffers gearresteerd te Brussel&#8230;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4573,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-18250","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18250","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18250"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18250\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18252,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18250\/revisions\/18252"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4573"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18250"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18250"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18250"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}