{"id":17476,"date":"2025-02-20T09:12:56","date_gmt":"2025-02-20T08:12:56","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=17476"},"modified":"2025-02-20T09:12:56","modified_gmt":"2025-02-20T08:12:56","slug":"poezie-van-nu-110-leer-van-de-orchidee-van-jan-lauwereyns","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=17476","title":{"rendered":"Po\u00ebzie van nu 110: &#8216;Leer van de orchidee&#8217; van Jan Lauwereyns"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-17477\" src=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Laureysens-orchi.jpg\" alt=\"\" width=\"524\" height=\"840\" srcset=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Laureysens-orchi.jpg 524w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Laureysens-orchi-187x300.jpg 187w, https:\/\/www.mdnl.nl\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Laureysens-orchi-94x150.jpg 94w\" sizes=\"auto, (max-width: 524px) 100vw, 524px\" \/><\/p>\n<p><strong><em><i>Mario Molegraaf belicht in deze rubriek recent verschenen bundels van Nederlandse en Vlaamse dichters. Deze keer schrijft hij over <\/i><\/em>Leer van de orchidee <em><i>van Jan Lauwereyns:<\/i><\/em><\/strong><\/p>\n<p>Bijna alles kan ik verdragen, maar als ze op tv aan ogen gaan opereren, kruip ik gauw achter de rug van mijn geliefde. Geen ogen om aan te zien. Ik heb een vergelijkbare ervaring bij de gruwelijk-prachtige, aantrekkelijk-afstotelijke gedichten van Jan Lauwereyns (1969), Vlaming in Japan. Vivisectie is een bijna verdwenen woord (er kwamen eufemismen voor in de plaats), maar in zijn po\u00ebzie is figuurlijk en letterlijk sprake van vivisectie. We zijn amper bekomen van de bundel <em><i>Zombie zoekt zielgeno(o)t<\/i><\/em>, of hij luidt 2025 in met <em><i>Leer van de orchidee. Een keuze uit het werk 1991-2024<\/i><\/em>, een lijvige bloemlezing met oude \u00e9n nieuwe gedichten, vanaf \u2018Nagelaten sonnetten\u2019 tot en met \u2018Grondslagenstrijd van de begeerte\u2019.<\/p>\n<p>Die laatste reeks sluit hij af met een gedicht \u2018Een fraai spektakel\u2019 waarin hij betoogt dat de waarheid een leugen is: \u2018Ze pleegt een orchidee\u00ebntruc.\/ Ze heeft geen nectar,\/ maar slaagt erin [\u2026] de cruciale nachtvlinder te lokken\u2019. Bij zijn peilingen naar de ziel gaan ook in zijn jongste gedichten de schedels open. Ik zei het al: vivisectie in de po\u00ebzie. Jan Lauwereyns verrichte als wetenschapper experimenten op apen, in de literatuur deed hij die nog eens over, in de roman <em><i>Monkey business<\/i><\/em>\u00a0en in gedichten als die uit \u2018De geest van het experiment\u2019. Gedichten waarnaar je liever niet kijkt, maar je moet toch kijken. Ze vormen de specialiteit van deze dichter, regels die tegelijk irriteren en intrigeren, regels als: \u2018De nectarklier was een kanaal,\/ een vagina\/ of een soort omgekeerde penis\/ waar de zaden uitgehaald moesten worden\u2019.<\/p>\n<p>Dit geldt des te sterker wanneer hij hersenpannen licht. De dichter kruipt in het brein van muggen: \u2018De oude mensman ligt op het bed\u2019. En hij snijdt in apen, mensjes in zijn woorden: \u2018Ik nam de boor terug van de schedel\u2019. Tijdens het werk neemt hij \u2018een slok van zijn cola\u2019. De lezer blijft reddeloos, radeloos achter. Het effect van po\u00ebzie als vivisectie, gedichten die in het leven snijden. Er wordt in ogen gepeuterd, au, zijn het onze eigen ogen?<\/p>\n<p>Mario Molegraaf<\/p>\n<p><strong><em><i> Leer van de orchidee. Een keuze uit het werk 1991-2024,<\/i><\/em> Uitgeverij Koppernik, gebonden, 342 pag., \u20ac 32,50<\/strong><br \/>\n<strong>ISBN: 9789083448121\u00a0<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mario Molegraaf belicht in deze rubriek recent verschenen bundels van Nederlandse en Vlaamse dichters. Deze keer schrijft hij over Leer van de orchidee van Jan Lauwereyns: Bijna alles kan ik verdragen, maar als ze op tv &hellip; <a href=\"https:\/\/www.mdnl.nl\/?p=17476\" class=\"more-link\">Verder lezen <span class=\"screen-reader-text\">Po\u00ebzie van nu 110: &#8216;Leer van de orchidee&#8217; van Jan Lauwereyns<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":17479,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-17476","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17476","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17476"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17476\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17634,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17476\/revisions\/17634"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17479"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17476"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17476"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mdnl.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17476"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}