vrijdag 10 mei 2019 om 15:30 uur
RKD, Prins Willem-Alexanderhof 5, Den Haag
gepubliceerd op 23 maart 2019
Willem Witsen lezing door Jenny Reynaerts

Op vrijdag 10 mei vindt op het RKD te Den Haag de tweede Willem Witsen lezing plaats, mede georganiseerd door de Stichting Willem Witsen. De spreker is dit keer Jenny Reynaerts, senior conservator Schilderijen in het Rijksmuseum. Haar lezing heeft als titel meegekregen: ‘Weedom’. Melancholie en vrouwbeeld aan het einde van de 19de eeuw.

Als ik niet zo aan het leven leed, kon ik geen kunst maken’, schreef Lodewijk van Deyssel aan Frederik van Eeden in 1888. Maar opvallend genoeg zijn het vooral aan het leven lijdende vrouwen die worden verbeeld in het werk van kunstenaars en schrijvers uit de late 19de eeuw. Enkele van die werken – van Jan Veth, van Richard Roland Holst en Jan Toorop – voeren het woord wee of weedom in de titel. Een ander woord hiervoor is melancholie, gebruikt door bijvoorbeeld Odilon Redon of – opnieuw – Toorop. En Fernand Khnopff schilderde het thema onder de titel I lock my door upon myself.

Melancholie wordt vaak gezien als de schaduwkant van het genie en geassocieerd met de persona van de (mannelijke) kunstenaar. Zonder melancholie geen empathie, geen creatie. Maar hoe is het begrip melancholie en weedom van toepassing op de afgebeelde vrouwfiguren? De gangbare interpretatie is allegorisch en vanuit een mannelijk perspectief: de vrouwen staan voor onschuld, zinnelijkheid en fatalisme; ze zijn de voornaamste oorzaak van het levenslijden van de man. Is er ook een andere interpretatie mogelijk wanneer we ons verdiepen in de vrouw?

In deze lezing zal Jenny Reynaerts de serie werken rondom het thema ‘weedom’ onderzoeken met de vraag wat deze ons vertellen over de situatie van de vrouw rond 1900.

Aanmelden

Kaarten voor de Willem Witsen Lezing kosten € 15 (studenten € 5) en zijn te bestellen via deze link.